Een champagneproeverij rond een thema samenstellen

3 min leestijd

Een champagneproeverij rond een thema samenstellen

Drie flessen opentrekken is gezellig. Drie flessen opentrekken die iets met elkaar te maken hebben is een avond waar je de volgende dag nog over praat. Het verschil zit hem in een thema. Kies één ding dat verandert en houd de rest gelijk, en opeens hoor je wat er in het glas gebeurt in plaats van dat je alleen vaststelt dat alles lekker is. Zo haal je het meeste uit een champagne proeverij thuis.

Thema 1: één druif, verschillende makers

De klassieker, en niet voor niets. Zet twee of drie blanc de blancs naast elkaar, allemaal 100% Chardonnay, en het enige wat nog verschilt is waar de druiven vandaan komen en wat de maker ermee heeft gedaan. De ene is krijtig en strak, de andere romig en breed, en beide zijn dezelfde druif.

Dit is het thema dat het meeste indruk maakt op mensen die denken dat ze geen verschil proeven. Ze proeven het wel, ze hadden alleen nooit twee glazen naast elkaar staan.

Thema 2: jong tegen gerijpt

Zet een frisse, recente cuvée naast een vintage van een jaar of zes tot tien oud. In de jonge fles zit citrus, appel en spanning. In de oude fles is dat fruit er nog steeds, maar er is brood, noot en honing bijgekomen en de bubbel voelt zachter.

Vraag iedereen welke ze lekkerder vinden voordat je vertelt welke de duurdere is. Ongeveer de helft kiest de jonge, en dat is een prima uitkomst. Het leert je gezelschap in één avond meer over hun eigen smaak dan tien jaar champagne drinken op bruiloften.

Thema 3: rosé op twee manieren

Rosé champagne wordt op twee manieren gemaakt. Bij assemblage gaat er een scheut rode wijn bij de witte, bij maceratie laat de maker het sap kort op de blauwe schillen liggen. Het resultaat verschilt duidelijk: assemblage is meestal frisser en toegankelijker, maceratie is dieper van kleur en vaak vlezig, bijna een lichte rode wijn met bubbels.

Zet er één van elk naast elkaar en het kwartje valt meteen. Hoe dat precies werkt lees je in ons stuk over assemblage of maceratie bij rosé champagne.

Wil je het spannender maken, neem dan een rosé van maceratie mee naar tafel en zet hem naast een gewone rosé champagne. Laat iedereen eerst ruiken en pas daarna kijken. Op geur alleen zitten mensen er verrassend vaak naast, en dat maakt het thema meteen een spel.

Thema 4: oplopende dosage

Dosage is het beetje suiker dat er na het ontkurken bij gaat. Ga van brut nature via extra brut naar brut, en als je het echt af wilt maken eindig je met een demi-sec bij het toetje. Dezelfde stijl, alleen steeds een stapje ronder.

Dit thema is een eyeopener voor iedereen die denkt dat hij droge champagne lekker vindt, want brut nature is een stuk kaler dan de meeste mensen verwachten. De basis staat uitgelegd in zoet of droog.

Twee chardonnays om mee te beginnen

Wil je het eerste thema uitproberen, dan zijn dit twee flessen die dicht bij elkaar liggen in prijs en heel ver uit elkaar in karakter.

De Domaine Mallet Fleur de Chardonnay van 52 euro is 100% Chardonnay met dosage Brut. Dit is de lichte, spannende kant van chardonnay: citrus en peer in de neus, in de mond zijdezacht met amandel erin en een krijtige, licht zilte nasmaak die langer doorloopt dan je verwacht. Schenk hem op 8 tot 10 ºC als aperitief en op 11 tot 12 ºC aan tafel, in een tulpvormig glas. Perfect bij zeevruchten en vis, witte vleesgerechten en zachte, romige kazen.

Daarnaast de Franck Bonville Unisson Grand Cru van 49 euro, ook 100% Chardonnay en ook Brut, maar een compleet ander verhaal. Dieper van kleur, met gebakken deeg en amandelschaafsel in de neus, en in de mond een romige kern met boter waar een lange, zoutige mineraliteit onderdoor loopt. Serveer hem op 8 tot 10 ºC in een ruim glas en geef hem even de tijd. Perfect bij ramen met rijke bouillon, gegrilde kip met kruiden, truffelkaas op toast en miso gemarineerde zalm.

Twee keer dezelfde druif, twee keer Brut, en toch zit er een wereld tussen. Precies daarom werkt een thema beter dan drie willekeurige flessen.

Geen zin om zelf te puzzelen? Je kunt ook een champagne proefpakket bestellen waarin drie flessen van kleine makers al op elkaar zijn afgestemd.

Handig om te weten

Een thema waarbij er precies één ding verandert. Dezelfde druif van verschillende makers, dezelfde maker in verschillende jaren, of dezelfde stijl met oplopende dosage. Hoe kleiner het verschil dat je isoleert, hoe beter je het verschil zal merken.

Ja, mits ze in dezelfde categorie zitten. Twee blanc de blancs vergelijken is eerlijk, een blanc de blancs naast een rijpe vintage blend zetten is dat niet, want dan vergelijk je twee dingen tegelijk. Schenk ze op dezelfde temperatuur en in dezelfde glazen, anders vergelijk je alsnog het glas.

Het is een classificatie van het dorp waar de druiven vandaan komen, niet van de wijn zelf. Grand cru dorpen staan bovenaan, premier cru daar net onder. Het zegt iets over herkomst en potentie, maar een goede maker in een premier cru dorp maakt met gemak betere champagne dan een luie maker in een grand cru dorp.

Dat kan en het is best leerzaam, bijvoorbeeld champagne naast crémant of cava. Zet de champagne dan wel als laatste, want anders lijkt al het andere daarna dun. Wil je iets leren over champagne zelf, dan houd je het gezelschap beter binnen de streek.

Meer dan je denkt, en je hebt er geen getraind gehemelte voor nodig. Het verschil zit in bodem, dorp, rijping en dosage, en dat vertaalt zich naar strak en krijtig tegenover rond en romig. Naast elkaar proef je het meteen.